میهن – محمد صادقی: همزمان با اعلام آمادگی بانک مرکزی برای حذف چهار صفر از پول ملی، قیمت ارز در بازار تهران یک بار دیگر با افزایش قیمت همراه شد تا آنجا که دلار به قیمت ۱۸۷۰ تا ۱۹۰۰ تومان خریداری، و به قیمت ۱۹۲۰ تومان فروخته شد و قیمت خرید هر یورو نیز به مرز ۲۴۰۰ تومان و قیمت فروش آن نیز به ۲۵۰۰ تومان رسید.
منابع خبری از تهران گزارش کرده اند که صرافی ها در بازار، برخلاف روزهای گذشته قیمت تعیین شده را روی تابلوهای خود ثبت کرده بودند، اما هنگام مراجعه خریداران از فروش ارز خودداری کرده و اعلام می کردند که ارز با قیمت مصوب ندارند.
دولت جمهوری اسلامی پس از مدت ها سکوت درباره نوسانات بازار و بحران ارز و طلا و در شرایطی که از سوی برخی از نمایندگان مجلس متهم به افزایش تعمدی قیمت ارز و سکه به منظور جبران کسری بودجه خود شده بود، سرانجام از زبان محمود احمدی نژاد رئیس دولت، نوسان بازار ایران را «کاذب» دانسته و آن را به اصول گرایان و اصلاح طلبان مرتبط کرد که به زعم او به خاطر مخالفت با دولت وی «می خواهند از ملت ایران انتقام بگیرند».
از سوی دیگر به دنبال ناتوانی مدیران اقتصادی دولت در مهار قیمت دلار و تداوم شرایط بحرانی در بازار طلا و ارز در ایران، اقدامات نهادهای امنیتی و قضایی برای کنترل اوضاع نیز افزایش یافته است.
افزایش بی سابقه قیمت ارز باعث شد تا چندی پیش شورای پول و اعتبار در جلسه خود، با پیشنهاد افزایش سود سپرده های بانکی به ۲۱ درصد، که برای سومین بار از سوی بانک مرکزی مطرح می شد، موافقت نماید و محمود احمدی نژاد نیز که از مخالفان جدی این طرح بود، نهایتا روز چهارشنبه پنجم بهمن ماه آن را تایید کرد.
یک روز پس از آن نیز رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تاکید کرده بود که با سیاست های ارزی دولت، ارز از هشتم بهمن ماه تک نرخی شده و قیمت دلار ۱۲۲۶ تومان و یورو ۱۶۰۲ تومان خواهد بود.
تشدید اقدامات امنیتی و فرافکنی مدیران اقتصادی
هفته گذشته همرمان با بازداشت مدیر تارنمای مثقال از مراکز اطلاع رسانی مجازی قیمت ارز و سکه، و حضور گسترده نیروهای امنیتی و انتظامی برای تهدید و فشار صرافان مجاز و بازداشت دلالان و فروشندگان غیرمجاز ارز صادق لاریجانی رئیس قوه قضاییه نیز از برخورد با «اخلال گران اقتصادی»، خبر داد و این برخورد را همچون مبارزه با «قاچاقچیان، اشرار و مجرمان مواد مخدر» و صدور حکم اعدام برای آن ها دانست.
همچنین یک مقام مسئول در امور گمرک ایران از افزایش بازرسی بدنی مسافران در فرودگاه ها به منظور جلوگیری از خروج ارز و طلا از کشور خبر داده بود.
احمدی مقدم فرمانده کل نیروی انتظامی هم هفته پیش از نقش رسانه های خارجی در بحران اخیر اقتصادی در ایران خبر داده و گفته بود: «رسانه های خارجی به دنبال آن هستند که آرام آرام به مردم تلقین کنند که نان هم در بازار وجود ندارد».
احمدی مقدم می گوید این رسانه ها «مردم را به ذخیره سازی و مغازه داران را به احتکار دعوت می کنند».
براساس گزارش خبرگزاری ها نیروهای پلیس روز چهارشنبه هفته گذشته شماری از دلالان ارز را در خیابان فردوسی تهران دستگیر کردند. به گفته پلیس شماری از صاحبان صرافی های پایتخت درمیان دستگیرشدگان بودند.
در واکنش به ورود پلیس به بازار ارز تارنمای الف، متعلق به احمد توکلی نماینده اصولگرای منتقد دولت، در مقاله ای نوشت که این اقدام پلیس راه حل مهار بحران ارزی نیست.
الف در این مقاله نوشته است: «استفاده از ماموران ناجا و دستگیری دلالان بدترین راه است چرا که اولا در بازار التهاب ایجاد می کند و به خریداران علامت می دهد که دولت ارز کافی ندارد که به چماق متوسل شده و در نتیجه هیجان خرید را در بازار تشدید می کند و ثانیا هزینه مبادله و نرخ ارز را بالاتر میبرد».
حذف چهار صفر از پول ملی
همزمان با بحران اقتصادی در ایران و تورم و گرانی بی سابقه، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از آماده شدن لایحه دولت برای حذف چهار صفر از پول ملی ایران خبر داده است.
دولت اعلام کرده که برای حذف چهار صفر از ریال بر اساس این لایحه، از ابتدای سال ۱۳۹۳ اقدام خواهد کرد این زمان، هفت ما پس از پایان ریاست محمود احمدی نژاد بر دولت است که در واقع در زمان روی کار آمدن دولت بعدی خواهد بود.
بر اساس اطلاعیه بانک مرکزی ایران، آخرین اصلاحیه ها بر این لایحه در جلسه ۱۵ بهمن امسال کمیسیون اقتصادی دولت به ریاست وزیر اقتصاد ایران صورت گرفته و آماده ارسال برای محمود احمدی نژاد است.
این لایحه به زودی در اختیار محمود احمدی نژاد، رئیس دولت ایران قرار خواهد گرفت و با امضای او برای بررسی و تبدیل به قانون، به مجلس شورای اسلامی ارجاع می شود.
حذف صفر از پول ملی ایران که از مدت ها پیش در سخنرانی های احمدی نژاد مطرح می شد، تابستان امسال در هیات دولت به تصویب رسید.
مسئولا اقتصادی دولت، ابتدا مایل به حذف سه صفر از ریال بودند اما هیات دولت ایران حذف چهار صفر را تصویب کرد.
بر اساس این لایحه، پس از تصویب و اجرای حذف چهار صفر از پول ملی، به طور مثال ۱۰ هزار ریال ایران با حفظ ارزش قبلی، یک ریال نامیده خواهد شد.
محمود بهمنی رئیس کل بانک مرکزی اوایل سال جاری گفته بود که با حذف چهار صفر از پول ملی ایران «یک ریال جدید، که معادل ۱۰ هزار ریال کنونی است، از نظر ارزشی با یک دلار برابر میشود».
معاون بانک مرکزی ایران پیش از این درباره طولانی بودن صفرها و تاثیر آن در اعداد و ارقام محاسبات اقتصادی ایران، گفته بود که «به طور مثال بودجه کل کشورش در سال ۱۳۹۰ معادل ۵ هزار تریلیون یعنی عدد ۵ همراه با ۱۵ صفر در جلوی آن است که اگر بخواهیم این عدد را به صورت مشخص بخوانیم باید متخصص فیزیک نجومی برای درک آن باشیم».
واحد پول آینده ایران، پارسی یا ریال؟
در صورتی که لایحه دولت با همین جزئیات به تصویب مجلس برسد، سکه و اسکناس های فعلی در ایران باید تغییر کند.
به گزارش بی بی سی فارسی بانک مرکزی ایران از تابستان سال جاری با راه اندازی یک تارنمای اینترنتی اقدام به نظر سنجی درباره نام واحد پولی ملی ایران کرده است.
از جمله نام های پیشنهادی که در این تارنما از سوی بانک مرکزی پیشنهاد شده، نور، دریک و تومان است.
دریک واحد پولی امپراتوری هخامنشی در ایران بوده است.
نام رسمی واحد پول ملی ایران از سال ۱۳۰۸ یعنی در اواسط دوره رضا شاه پهلوی تاکنون ریال است اما شهرایرانی به طور معمول از واحد تومان استفاده می کنند که از دوره قاجار مرسوم بوده است.
بانک مرکزی ایران اواسط تابستان سال جاری اعلام کرده بود که نام “پارسی” به جای ریال، انتخاب اول ایرانی ها برای پول ملی بوده است.
بانک مرکزی ایران در نظر خواهی خود همچنین درباره تصاویر اسکناس های آینده این کشور نظر خواهی کرده است.
بر اساس آخرین آمار منتشر شده از نتایج این نظر سنجی، استفاده از تصاویر شخصیت های ملی و اماکن تاریخی، انتخاب اول شهروندان ایرانی نسبت به شخصیت های مذهبی برای طرح اسکانس های آینده بوده است.
در حال حاضر تصویر آیت الله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی روی اسکناس های ایرانی درج شده است.
تصاویری از اماکن مذهبی و گردشگری ایران از جمله مقبره سعدی شاعر شیرازی و نقشه جمهوری اسلامی ایران همراه با نشانه های هسته ای هم بر پشت اسکناس های ایران چاپ شده است.
دولت محمود احمدی نژاد که در صدد حذف چهار صفر از پول ملی ایران است، در ابتدا درصدد عملی کردن تصمیم خود بدون تصویب مجلس بود اما از آنجا که حذف صفر از ریال از موضوعات کلان ملی است، نیاز به مصوبه مجلس دارد.
بانک مرکزی ایران نتایج تازه ای از نظر سنجی خود را درباره حذف صفرها از پول ملی منتشر کرده است.
بر اساس نتایج این نظرسنجی، حدود ۵۱ درصد افراد شرکت کننده در نظرسنجی با حذف ۴ صفر از پول ملی و ۶۴ درصد با گردش موقتی همزمان دو پول جدید و قدیم موافق بوده اند.
همچنین ۵۳ درصد افراد یک تا دو سال را برای همزیستی این دو پول مناسب دانسته اند.
در هفته های گذشته در کنار موضوعاتی همچون اختلاس، برنامه اصلاح پول ملی در ایران یکی از جدی ترین موضوعات اقتصادی در ایران بوده است.
تجربه های مشابه در کشورهای دیگر
بی بی سی در گزارش خود با اشاره به تجربه کشورهای دیگر از حذف صفر از پول خود، نوشته است که ایران اولین کشوری نیست که می خواهد با حذف صفر، واحد پول خود را تغییر دهد. نخستین بار پس از پایان جنگ جهانی اول، آلمان ۱۲ صفر را از واحد پول خود حذف کرد.
در آن زمان تورم بالایی در آلمان وجود داشت که مبادلات را با اسکناس های موجود ناممکن کرده بود.
در طی ساهای ۱۹۶۰ تا ۲۰۰۳ میلادی نیز کشورهای مختلف جهان بیش از ۶۰ بار تعدادی صفر از واحد پول خود را حذف کردند. البته در این مدت برخی کشورها مانند برزیل و آرژانتین بیش از یک بار مجبور به حذف صفر از واحد پول خود شدند.
به طور کلی کشورهای اروپایی که آغازگر این سیاست بودند تا اواسط قرن بیستم به این روش علاقه نشان دادند و بعد از آن به ندرت در اروپا صفر از واحد پول کشوری حذف شده است.
در دهه های ۷۰ و ۸۰ میلادی نیز کشورهای آمریکای لاتین بیشتر از سایر کشورها به این تغییرات دست زدند و در دهه اخیر به ندرت کشوری به چنین تغییری نیاز پیدا کرده است. از جمله کشورهایی که به تازگی از واحد پول خود صفر حذف کرده زیمباوه است.
تورم عجیب و بسیار بالای این کشور باعث شد تا رابرت موگابه رئیس جمهور آن کشور از سال ۲۰۰۶ تاکنون در سه مقطع مختلف دستور حذف ۲۵ صفر از واحد پول این کشور را صادر کند (سال۲۰۰۶ سه صفر، سال ۲۰۰۸ ده صفر و سال ۲۰۰۹ دوازده صفر)
ترکیه نیز از جمله کشورهایی است که در سالهای اخیر چنین اقدامی را با مشورت و همکاری صندوق بین المللی پول انجام داده است. ترکیه از تجربه های موفق حذف صفر از واحد پول محسوب می شود.
بانک مرکزی ایران نیز تمایل دارد ترکیه را الگوی خود معرفی کند و به همین منظور از مجریان حذف صفر از واحد پول آن کشور دعوت کرد تا تجربیات خود را به تهران بیاورند و به سیاست گذاران پولی ایران منتقل کنند.
اما منتقدان معتقدند که بانک مرکزی در مسیر متفاوت با ترکیه در حال حرکت است. آنچه اقتصاددانان منتقد به بانک مرکزی توصیه میکنند این است که اتفاقا اصلاحاتی مشابه ترکیه انجام دهد.
ترکیه ابتدا با اتخاذ یک مجموعه سیاست های اقتصادی توانست یک ثبات پولی در این کشور برقرار و روند افزایش نرخ تورم را کنترل کند و سپس در سال ۲۰۰۶ میلادی شش صفر از واحد پول خود حذف کرد.
نرخ تورم ترکیه قبل از حذف صفرها ۱۲ درصد بود و طی دوران حذف صفرها به ۸ درصد رسید. پس از آن هم ترکیه نرخ تورم ۴ درصدی را تجربه کرد که کاملا روند نزولی بودن افزایش نرخ تورم را نشان می دهد.
.
صفحه اى ديگر:
- غول گرانی چیره بر یارانه ۵۵ هزار تومانی
- «فریب وزارت اطلاعات» به روایت احمدینژاد
- ثمرهی شیرین «همبستگی کاریکاتوریستها»
- دولت: تورم ۱۰ درصد است؛ مجلس: تورم ۶۰ درصد است
- حزبالله: با هزینه ایران، بازسازی جنوب بیروت پایان یافت
- خاطراتِ یک مجلس شکست خورده
- محمود عباس: آماده مذاکره با اسراییل هستیم
- بزرگترین ائتلاف تاریخ اسراییل برای مواجهه با ایران
- تراکم زباله در چهارمین جاده زیبای جهان؛ «مقصران مجهولالهویّه»
- اپوزیسیون سوریه، پارلمان موقت تشکیل داد
