---

 

 

• ایرانی‌ها پذیرای مصالحه‌ای دیپلماتیك نیستند
 

ایسنا: كاندولیزا رایس گفت ازسرگیری تحقیقات درباره‌ی سوخت هسته‌یی در ایران نشانگر نپذیرفتن یك راه‌حل دیپلماتیك برای حل بحران هسته‌یی از سوی تهران است.
به گزارش خبرگزاری رویتر، وزیر امور خارجه‌ی آمریكا گفت كه امیدوار است دیپلماسی به پایان نرسیده باشد و افزود كه اكنون روشن‌تر می‌شود كه ایرانی‌ها مصالحه‌ی دیپلماتیك كه خواسته‌های هسته‌یی‌شان را محدود می‌كند، نمی‌پذیرند.
رایس گفت كه اگر ایران به تحقیق حساس هسته‌یی ادامه دهد "این واقعا نشانه‌ای مبنی بر آن خواهد بود كه آنها حاضر نیستند اجازه دهند دیپلماسی كارگر افتد."
وزیر امور خارجه آمریكا گفت، واشنگتن برنامه هسته‌یی ایران را زمانی به انتخاب خود به شورای امنیت می‌فرستد.
یك مقام آمریكایی فعال در مسایل منع اشاعه كه به علت حساسیت دیپلماسی از افشای نامش خودداری كرد گفت، اگر ایران همانطور كه اعلام كرده است از روز دوشنبه تحقیق هسته‌یی را از سر بگیرد احتمالا آمریكا و متحدین اروپایی‌اش نشست اضطراری شورای حكام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را خواستار خواهند شد و مورد ایران را به شورای امنیت سازمان ملل می‌فرستند.
وی ادامه داد: شورای حكام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار است اوایل مارس تشكیل جلسه دهد، اما این نشست ممكن است زودتر و احتمالا در فوریه برگزار شود.
یك دیپلمات اروپایی نیز اوضاع را بسیار نامشخص توصیف كرد. وی كه خواست نامش فاش نشود گفت: تنها چیزی كه می‌توانم بگویم این است كه ما مذاكرات‌مان را فشرده‌تر می‌سازیم؛ اما خیلی زود است كه بگوییم چه نوع ابتكاری و چه زمانی انجام خواهد شد.
این دیپلمات اروپایی و دو مقام آمریكایی گفتند مشخص نیست كه آیا روسیه، چین و هند با هر گونه ابتكار آمریكایی - اروپایی كنار بیایند یا خیر.
بر اساس این گزارش، یك دیپلمات دیگر اروپایی گفت: ازسرگیری تحقیق احتمال ارجاع ایران به شورای امنیت سازمان ملل را بسیار بیشتر خواهد كرد.
رویتر به نقل از رایس افزود: ما همواره گفته‌ایم كه زمانی كه روشن شود مذاكرات به پایان رسیده است ما آرا را به دست خواهیم آورد. قطعنامه‌ای را در شورای حكام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره شورای امنیت داریم و به آن رای خواهیم داد.
رادیو آمریكا نیز در گزارشی به نقل از وزیر امور خارجه‌ی آمریكا گفت كه اجماعی بین‌المللی برای ارجاع برنامه هسته‌یی ایران به شورای امنیت سازمان ملل در حال رشد است.
رایس گفت: فكر می‌كنیم آنچه شاهدیم این است كه مردم می‌خواهند ایران درباره‌ی اینكه برای پایبندی به یك ساختار هسته‌یی غیر نظامی كه خطرات اشاعه‌ی را به دنبال نداشته باشد، آمادگی دارد یا خیر، تصمیم بگیرد.
وی ادامه داد: و زمانی كه این مساله روشن شود، روشن‌تر خواهد شد كه آنها حاضر نیستند چنین كاری را انجام دهند.
رایس هم‌چنین گفت كه ایران با شكست در پاسخگویی به ابتكارات هسته‌یی آلمان، فرانسه و انگلیس و تلاش متعاقب مسكو، به طور فزاینده‌ای خود را منزوی می‌سازد.
وزیر امور خارجه‌ی آمریكا افزود كه این روند با تهدیدها علیه اسرائیل و دیگر اظهارات محمود احمدی نژاد كه به نظر می‌رسد قصد دارد به مردم یادآور شود چرا ایران در خصوص فناوری هسته‌یی قابل اعتماد نیست، تسریع شده است.
وی با جدا در نظر گرفتن دولت و ملت ایران گفت كه امیدوار است راه‌هایی برای برقراری ارتباط با ایرانی‌ها وجود داشته باشد.
رایس گفت: هیچكس نمی‌خواهد ملت ایران را منزوی سازد.
رایس ادامه داد: اگر راه‌هایی برای تعامل بهتر و دسترسی بهتر به ملت ایران وجود داشته باشد، تمایل بسیار دارم كه آن را بررسی كنم.
وزیر امور خارجه آمریكا گفت كه ایران دارای تمدنی بزرگ است و ملت ایران ملتی بزرگ هستند.
خبرگزاری هند نیز در گزارشی به نقل از رایس نوشت كه آمریكا سال گذشته را برای به دست آوردن حمایت اروپایی‌ها، روسیه، چین و هند زمان گذاشته است.
وزیر امور خارجه‌ی آمریكا گفت: فكر نمی‌كنم شكی وجود داشته باشد كه ما به دیپلماسی فرصت داده‌ایم.

---

 

 

• آمریکا: با ازسرگیری فعالیتهای غنی سازی از سوی ایران مخالفیم

واشنگتن- شان مک کورمک، سخنگوی وزارت خارجه ایالات متحده، روز ۳ ژانویه ۲۰۰۶ در جلسه مطبوعاتی این وزارت به سوالات خبرنگاران پاسخ گفت. آنچه در زیر می آید متن سخنان آقای مک کورمک در جلسه مطبوعاتی ۳ ژانویه ۲۰۰۶ می باشد:

سوال: ایران به آژانس بین المللی انرژی اتمی گفته است پژوهش و توسعه اورانیوم را از سرخواهد گرفت. آیا این موجب نگرانی ایالات متحده است؟

آقای مک کورمک: خب، ما آگاه شده ایم که ایران به آژانس بین المللی انرژی اتمی اطلاع داده است تصمیم دارند از ۹ ژانویه فعالیتهای پژوهشی و توسعه هسته ای خود را که قبلا به تعلیق درآورده بودند از سر بگیرند. روشن نکرده اند که منظور آنها دقیقا چه بوده است، بنابراین آژانی به دنبال روشنگری از سوی ایران درباره بیانیه آنهاست و اینکه منظور آنها دقیقا درباره این فعالیتهای پژوهشی چه بوده است.

مسلما ما با هر اقدام ایران در رابطه با فعالیتهای مربوط به غنی سازی مخالفیم. آنها در ماه اوت گذشته فعالیتهای تبدیل اورانیوم خود را از سر گرفتند که بر خلاف موافقت نوامبر ۲۰۰۴ پاریس با سه کشور اتحادیه اروپا بود که در آن تعهد داده بودند تمامی فعالیتهای غنی سازی و تبدیلی خود را به تعلیق درآورند.

نظر ما این است که اگر ایران اقدامات دیگری در رابطه با غنی سازی انجام دهد جامعه بین المللی می بایست اقدامات بیشتری جهت محدود کردن اهداف هسته ای ایران در نظر بگیرد. و من معتقدم ایران باید به دقت به جامعه بین المللی گوش دهد. این کشور بیشتر خود را در این رابطه منزوی می یابد. به اقدامات شورای حکام در جلسه پائیز گذشته آنها توجه کنید.

و نظر ما این است که ما از اقدامات سه کشور اتحادیه اروپا حمایت می کنیم. ما از اقدامات روسیه در تلاش به ترغیب ایران به بازگشت به میز مذاکره حمایت می کنیم. روس ها پیشنهادی ارائه داده اند که بر اساس آن غنی سازی مشترکی در خاک روسیه انجام شود اما ایران از مزایای این مواد غنی سازی شده جهت استفاده در رآکتورهای صلح آمیز هسته ای بهره مند خواهند شد. از نظر ما این پیشنهاد بسیار جالبی است. از نظر ما پیشنهادی با حسن نیت است اما تاکنون ایران در مورد طفره رفته اند و سعی در گسترش مذاکرات دارند، و نه اینکه بطوری جدی به مذاکرات بپردازند.

و جدا بگویم، صبر جامعه بین المللی در رابطه با این موضوع نامحدود نیست چرا که مسئله ای جدی است. ایران در لوای برنامه صلح آمیز هسته ای به دنبال سلاح هسته ای است. از نظر ما نباید اجازه چنین اقدامی داده شود، و تصور می کنم هیچگونه مخالفتی درباره این واقعیت که تصاحب سلاح هسته ای توسط ایران موجب بی ثباتی در منطقه و جهان خواهد شد بیابید.

سوال: شما اینجا خط قرمزی می کشید. گفتید نمی خواهید ایران اقدامات بیشتری در زمینه های مربوط به غنی سازی انجام دهد. ممکن است پژوهش و توسعه ... که اگر آنها این کار را انجام دهند ما می خواهیم جامعه بین المللی ....

آقای مک کورمک: اگر آنها اقدامات بیشتری در زمینه غنی سازی انجام دهند از نظر ما جامعه بین المللی باید اقداماتی جهت محدود ساختن فعالیتهای ایران در این زمینه انجام دهد.

سوال: می خواهم روشن شود منظور از اقدامات بیشتری در زمینه غنی سازی چه می تواند باشد. شما در زمینه پژوهش و توسعه می توانید سنتریفیوژهایی بسازید که لزوما .... نیست.

آقای مک کورمک: این یک فعالیت در رابطه با غنی سازی است.

سوال: از نظر شما چنین است؟

آقای مک کورمک: بله هست، بله.

سوال: در همین رابطه، آیا تحقیقات محض در این زمینه، آیا این هم از نظر شما ....

آقای مک کورمک: این به اهداف و محرک های آنها مربوط می شود و این واقعیت که ایران طی سال های گذشه سعی در مخفی کردن آنچه واقعا در برنامه هسته ای خود انجام می داده است داشته و این کار هرگونه اعتمادی را که می توانست بین برنامه هسته ای ایران و جامعه بین المللی وجود داشته باشد شکسته است. بنابراین، ایران از طریق اقدامات و بیانیه های خود، از طریق طفره رفتن و قصور در همکاری کامل با آژانس بین المللی تاکنون هرگونه اعتمادی را که می توانست بر سر این موضوع ایجاد شود از بین برده است. بنابراین از نظر کشیدن خطی بدور آنچه ممکن است تحقیق محض در رابطی با فعالیتهای غنی سازی باشد، چیزی نیست که مورد قبول ما باشد و تصور نمی کنم جامعه بین المللی نیز آن را بپذیرد.

سوال: آیا می توانید در رابطه با اینکه جامعه بین المللی چه اقداماتی باید انجام دهد مشخص تر صحبت کنید؟ آیا این به معنای ارجاع فوری به شورای امنیت است؟ به چه معنی است؟

آقای مک کورمک: من در این مقطع پیش قضاوتی در این رابطه نخواهم کرد. ما همکاری نزدیکی با همکاران خود در سه کشور اتحادیه اروپا داریم. با دولت روسیه و دیگران در این رابطه در تماس هستیم. نظر ما این است که با توجه به رفتار گذشته ایران این موضوع نهایتا به شورای امنیت منتهی خواهد شد. ما مدتهاست این حرف را زده ایم. اما با حسن نیت و حمایت کامل از سه کشور اتحادیه اروپا و دیگر تلاش های دیپلماتیک در حل این مسئله کوشا هستیم.

سوال: و آیا امید دارید که مجددا از حمایت هند در این مورد برخوردار باشید؟

آقای مک کورمک: هنگامی که به این پل رسیدیم از آن می گذریم. ما در مورد با دولت هند در تماس بوده ایم. و به عقیده ما رای آنها در جلسه قبلی شورای حکام در تشخیص ایران در تخلف از تعهدات ان.پی. تی. علامتی است از جدیت نظر آنها نسبت به پیگیری سلاح هسته ای در لوای برنامه های صلح آمیز توسط ایران.

سوال: بنابراین شما امروز در این باره با چه کسی صحبت کرده اید؟

آقای مک کورمک: خبر تازه ای برای شما ندارم. ما چندین تماس بین المللی در این رابطه داشته ایم. اما در درجه اول با سه کشور اتحادیه اروپا و دولت روسیه در تماس بوده ایم. معاونان وزیر، برنز و جوزف، در رده بین المللی در این زمینه فعال هستند.

سوال: آیا شما به توضیحی مبنی بر اینکه منظور ایران از اینکه چکار خواهد کرد چیست نیاز دارید؟ به دلیل شرایطی که قائل شده اید می پرسم. به نظر می رسد اشاره می کنید که آنها نمی توانند غنی سازی بیشتری انجام دهند. اینطور برداشت می کنم که اگر تحقیق و توسعه بیشتری انجام دهند شما از جامعه بین المللی می خواهید اقدامات بیشتری در نظر بگیرد، درست است؟

آقای مک کورمک: خب، همانطور که به پیتر گفتم تصور نمی کنم بتوانیم خطی بین آنچه آنها تحقیق و توسعه توصیف می کنند و اهداف واقعی آنها که پیشرفت بیشتربرنامه سلاح هسته ای است بکشیم. از نظر من آنها هر دو یک چیز هستند.

می دانید ایران کشوری است که از نظ هیدروکاربن غنی است، هم از نظر منابع گازی و هم نفتی، و اینکه چرا آنها تصور می کنند نیازمند توانایی های تولید انرژی اتمی هستند قابل توضیح نیست. آنها گفته اند به آن نیاز دارند. روس ها پیشنهادی داده اند که جوابگوی نگرانی های آنها برای دسترسی به سوخت برای برنامه غیرنظامی هسته ای است. روس ها نیز شرایطی برای موافقت های خود در رابطه با رآکتور بوشهر گذاشته اند، که به منظور تولید انرژی هسته ای غیرنظامی تاسیس شده است که سوخت آن پس گرفته شود.

بنابراین، جامعه بین المللی سعی در رسیدگی به نگرانی های ایران در رابطه با دسترسی به سوخت هسته ای داشته است، و در واقع ایرانی ها این پیشنهادات را گرفته و چیزی در پاسخ ارائه نداده اند. آنچه در پاسخ ارائه داده اند شکستن موافقت های خود است.

سوال: مکانیزم جامعه بین المللی برای در نظر گرفتن اقدامات بیشتر چه می باشد؟ شورای حکام تا ماه مارس جلسه نخواهد داشت.

آقای مک کورمک: مطمئن نیستم جلسه بعدی کی است، احتمالا فوریه یا مارس. مسلما شرایطی برای فراخوانی جلسه اضطراری برای شورای حکام وجود دارد. در این مورد پیش قضاوتی نخواهم کرد. ممکن است این اتفاق بیافتد اما مکانیزمی است که در دسترس می باشد.

سوال: آیا به نظر مشا دولت ایران سعی می کند با این بازی ها وقت بیشتری برای پیگیری اهداف هسته ای خود بخرد، فعالیتهای هست های ....

آقای مک کورمک: فکر میکنم آنها مسلما با حسن نیتی که بقیه جهان از آنها می خواهد و پیام محکمی به آنها فرستاده که باید این کار را بکنند، به مذاکرات نپرداخته اند. بنابراین نمی توانم اهداف دولت ایران را برای شما توصیف کنم. تصور می کنم از آنجایی که آنها سعی کرده اند این مذاکرات را کش بدهند و درباره انجام مذاکرات به مذاکره بپردازند نشانه این نیست که درباره بحث با جامعه بین المللی درباره این موضوع جدی هستند.

---

 

• هيئت ايرانی در جلسه آژانس انرژی اتمی حاضر نشد

آژانس بين المللی انرژی اتمی اعلام کرده که هيئت ايرانی که قرار بوده است در مقر اين آژانس و در جلسه ای برای گفتگو در مورد تصميم اخير اين کشور مبنی بر ازسرگيری تحقيقات روی توليد سوخت اتمی شرکت کند، در جلسه حاضر نشده است.
يکی از مسئولان آژانس می گويد: "هيئتی از تهران آمد و به تهران برگشت، ما نمی دانيم چه خبر است".
همزمان با عدم حضور هيئت ايرانی در جلسه آژانس، رئيس جمهور ايران طی سخنرانی در شهر قم اعلام کرده که کشورش مصمم است تحقيقات روی توليد سوخت اتمی را از سرگيرد و بر سر آن حاضر به مذاکره نيست.
تحقيقات برای توليد سوخت اتمی شامل غنی سازی اورانيوم در مقياس آزمايشگاهی نيز می شود و از اين رو با قطعنامه آژانس بين المللی انرژی اتمی و موضع غرب در قبال برنامه اتمی ايران منافات دارد.
سه دولت اروپايی بريتانيا، فرانسه و آلمان که طی دو سال و نيم گذشته به منظور رفع نگرانی از فعاليت اتمی ايران با دولت اين کشور در حال مذاکراتی پرافت و خيز بوده اند اعلام کرده اند که تصميم ايران برای از سرگيری تحقيقات روی توليد سوخت اتمی روند مذاکرات را با خطر مواجه می سازد.
اين در حالی است که علی لاريجانی، دبير شورای عالی امنيت ملی ايران که مسئوليت پرونده هسته ای اين کشور را دارد می گويد کشورش پيشتر نيز اعلام کرده بوده که تحقيقات در مورد چرخه توليد سوخت هسته ای جزو مذاكرات ايران و اروپا نيست.
نمايندگان ايران و سه دولت اروپايی اواخر دسامبر در وين پايتخت اتريش طی جلسه ای درباره چگونگی از سرگيری مذاکرات رسمی طرفين برای حل بحران مربوط به برنامه هسته ای ايران به گفتگو نشستند و تنها توافق کردند در ماه ژانويه بار ديگر ديدار کنند.
آن مذاکرات در ماه اوت سال گذشته پس از آنکه ايران پيشنهاد مشوقهای تجاری و امنيتی اروپا را به عنوان پيشنهادی "توهين آميز" رد کرد و فعاليت تأسيسات فراوری اورانيوم در اطراف اصفهان را که از شروط ادامه مذاکرات بود از سر گرفت به بن بست خورد.
جدال لفظی دو طرف از آن زمان ادامه داشته و تاکنون گشايشی عمده در اختلافات طرفين مشاهده نشده است.
البته اروپاييها اميدوار بودند طرح روسيه برای انتقال مرحله غنی سازی اورانيوم ايران به خاک آن کشور اين گره که روز به روز پيچيده تر می نمايد را بگشايد اما هرچند ايران می گويد حاضر به بررسی آن طرح است تأکيد دارد که حاضر به دست شستن از حق دستيابی به چرخ کامل سوخت هسته ای (شامل غنی سازی) در خاک خود نيست.
بنابراين دورنمای طرح روسيه برای حل بحران چندان روشن به نظر نمی رسد.
اکنون تصميم ايران برای از سرگيری تحقيقات سوخت هسته ای که می گويد آن را برای دو سال و نيم به طور داوطلبانه معلق نگاه داشته بود دست انداز ديگری در مسير مذاکرات ايجاد کرده است.
اظهار نظر مقام های ايران نشان می دهد آنها به اين نتيجه رسيده اند که به گفته خود نبايد بيش از اين در مقابل غرب "کوتاه بيايند."
محمود احمدی نژاد، رئيس جمهور ايران گفته است: "در دو دوره دولتهای گذشته ما حداکثر بزرگواری را نشان داديم اما حاصل آن، توقعات سيری ناپذير از جمهوری اسلامی ايران بود."
آقای احمدی نژاد همچنين ضمن تأکيد بر اين که ايران بارها گفته است سلاح هسته ای لازم ندارد گفت نظارت غربيها بر فعاليت های هسته ای ايران "ذلتی است که يک ملت آزاده نمی پذيرد."
اين سخنان آشکارا نشانه موضع سخت تری است که ايران بسوی آن در حرکت است.
ديدار بعدی نمايندگان ايران با سه کشور اروپايی قرار بود روز هيجدهم ژانويه برگزار شود که با اين تحول اکنون بار ديگر در سايه ابهام فرو رفته است.